Nhân vật lịch sử

Chuyện ít biết về tướng Nguyễn Chuông bị bắt ở Điện Biên Phủ

Thiếu tướng Nguyễn Chuông sinh ngày 23/8/1926 tại Phú Thọ, mất 23/3/2006. Tư lệnh Sư đoàn 312 Anh hùng, Sư đoàn 411, Sư đoàn 345, Phó Tư lệnh Quân đoàn 29, Phó Tư lệnh Quân khu II.
06/03/2021 02h:23 474

... Tôi không có điều gì phải hổ thẹn hay phiền muộn. Chúng tôi không có lúc nào nhụt chí và vẫn giữ được phẩm chất của người chiến sĩ nhân dân trong điều kiện hết sức hiểm nghèo.

Chỉ tiếc là khi niềm vui chiến thắng Điện Biên Phủ tràn ngập khắp chốn khắp nơi, ta lại nhiều việc quá cho nên không ai nhắc nhớ đến tình huống đầy bi kịch của các chiến sĩ tù binh Điện Biên chúng tôi. Nhưng xin thưa là chuyện buồn là bi kịch nhưng mà lạc quan. Nghịch cảnh nhưng vẫn ẩn trong vóc dáng oai hùng của chiến thắng Điện Biên vĩ đại ...

- Tướng Nguyễn Chuông

 

Chân dung thiếu tướng Nguyễn Chuông
Chân dung thiếu tướng Nguyễn Chuông.

Ngẫm lại một đời binh nghiệp, một đời trận mạc, dự hàng trăm trận nhưng ông vẫn coi đợt hai của chiến dịch Điện Biên Phủ mà tiểu đoàn 115 trung đoàn 165 đóng vai trò một trong những mũi chủ công là ấn tượng, là ghê răng nhất.

Trận công kiên đánh vào cứ điểm 105 trấn giữ mạn bắc sân bay Mường Thanh, tiểu đoàn trưởng Nguyễn Chuông gom lại đội hình tiểu đoàn cũng chỉ có 75 người tạm coi là khỏe mạnh cầm được súng! Sau ba ngày đêm vây lấn, bom, pháo rền trời, hai phần ba trong số bảy lăm người ấy điếc đặc! Đạn bắn thẳng các loại chiu chíu...

Nhưng quân của Nguyễn Chuông vẫn tìm mọi cách áp sát cứ điểm. Chiếm được sở chỉ huy cứ điểm. Nhưng địch đông quân vẫn co cụm lại ở một góc cố chết chiếm lại. Ta đánh bật nhiều đợt phản kích. Rồi tiểu đoàn của Nguyễn Chuông rơi vào thế bị bao vây. Đó là buổi sáng ngày 18 tháng tư năm 1954.

Trong địch đánh ra. Ngoài chúng đánh vào. Cậu liên lạc mếu máo úp vội cái bát lên đầu Nguyễn Chuông hối hả băng lại vì thấy máu mồm máu mũi máu tai thủ trưởng ộc ra, hãi nhất là trên đầu ông, óc toé loe... Khi Nguyễn Chuông tỉnh lại mới hay mình chỉ bị sức ép còn óc kia là của đồng đội văng vào!

Lệnh trên cho rút. Bốn mươi mét hào là đến nơi an toàn nhưng sáu đợt rút là sáu đợt anh em liên tục thương vong. Ông lau nước mắt nói rằng bốn mươi mét hào ấy được nối bằng máu và thi thể của đồng đội! Ông cùng cậu liên lạc rút sau cùng sau khi làm tất cả những gì có thể làm được để yểm trợ cho anh em...

Nhưng quân Pháp đã ào lên... Nguyễn Chuông thoi thóp vì sức ép và một vết thương ở đùi nhưng còn mồn một hình ảnh một sĩ quan Pháp ra lệnh lùng sục thương binh ta. Chính tay y dùng đại liên găm đạn vào từng người một.

Ông căm uất đau đớn nhìn những đồng đội thân yêu đã bị thương rồi nhưng vẫn giãy đạp rất dữ khi trúng đạn đại liên. Mà cái thằng ác thú kia như một thứ bệnh hoạn. Hắn làm thong thả động thái giết người ấy! Dường như hắn là hiện thân sự căm uất lẫn sợ hãi của lũ giặc bị quân ta đang dồn vào đường cùng...

Đến lượt mình, Nguyễn Chuông còn thoáng nhanh ý nghĩ mình chết ở tuổi hai nhăm như thế này còn trẻ quá. Trận cuối cùng mình không được dự thì đau quá, tiếc quá! Rồi không biết trời đất gì nữa.

Trích một đoạn trong hồi ký của ông:

... Khi tỉnh lại tôi thấy trời tối đen. Súng vẫn nổ pháo vẫn bắn... Tôi không sao đoán ra mình đang ở đâu và tại sao không có người ở quanh. Rõ ràng mình bị bắt mà không thấy lính canh gác? Khát và đói ghê gớm. Tôi thử nhúc nhích cánh tay phải. Không được, nó đã gẫy rồi.

Chân phải cũng bị hai phát đạn như lìa. Không đứng được cũng chẳng ngồi được. Ngực sườn đau nhói. Sau mới biết đạn đại liên xuyên thủng phổi. Tôi dùng khuỷu tay trái mông trái cố lê lết. Phải tìm nước và xem quanh đây có ai không.

Lết được một đoạn không xa, tôi thấy có ánh sáng le lói. Cố lết nhanh đến đó thì thấy cái cửa hào xuyên vào hầm. Tôi tiếp tục lết vào mới hay bên trong có hai dãy giường toàn là lính Tây bị thương. Chúng rên kêu la khiếp lắm.

Tôi nhìn quanh thấy một cái giường bỏ không có trải nệm bên cạnh là một cái bàn, trên bàn có chai nước lại có cả bánh hoa quả. Tôi mừng lắm, lết nhanh đến mặc dù rất đau đớn nhưng vẫn vớ được chai nước tu ừng ực rồi vớ lấy ít bánh qui ăn còn hoa quả giắt quanh vành quần. Ăn uống xong thấy người đỡ mệt. Sẵn thuốc lá tôi đốt một điếu. Nằm trên giường suy nghĩ mông lung. Chẳng hiểu số phận mình ra sao. Rất có thể lát nữa tên nào nhìn thấy mình...

Nhưng mặc nó. Không sợ, miễn là được nằm cái đã. Quả nhiên khi tôi đang thiếp đi thì thằng quan ba thày thuốc ở đâu về thấy tôi nằm trên giường nó thì hắn thét lên... Tôi nghĩ bụng kệ mẹ mày. Tha hồ cho mày chửi. Bố mày không biết tiếng. Tôi bình thản châm thuốc lá và đối mắt với hắn...

- Trong lòng địch

Ở trại tù binh, Nguyễn Chuông là cấp cao nhất trong số gần 100 cán bộ chiến sĩ ta bị địch bắt. Trước đó địch lẫn ta đều không biết Nguyễn Chuông là ai! Nguyễn Chuông khai tên là Vi Hải, một chiến sĩ thường.

Như­ng kế ấy đã bị lộ! Lộ bởi anh cán bộ Tiểu đoàn Nguyễn Chuông khi nằm ngủ với anh em tù binh ta đã hét toáng lên trong mơ những khẩu lệnh và cả... khẩu khí của mình.

Alô anh Lê Thùy (Lê Thùy trung đoàn trưởng 165 lúc đó, sau này là Phó tư lệnh Quân khu 2) đâu? Anh gọi ngay anh Bế Thiên ở 564 chặn viện không vào đúng vị trí để địch tiến sát 105 mà không thấy súng của tiểu đoàn 564...

Lộ rồi nên ông phải gánh lấy chức bí thư chi bộ do anh em bầu... Mười tám ngày đêm trong trại giam cũng là thời gian chi bộ nhà giam dưới sự chỉ đạo của Nguyễn Chuông đã có nhiều việc làm sáng tạo để bảo vệ tù binh, cải thiện đời sống cho anh em tù. Tranh thủ tình cảm và giác ngộ cả đám phu phen bị địch bắt vào đây làm lao dịch.

Chính trong thời gian làm công tác này mà Nguyễn Chuông đã phát hiện ra một đại đội phó của đại đoàn 320 cùng 20 đồng chí nữa được ta cài vào hàng ngũ phu phen tạp dịch từ trước đó đã báo ra ngoài cho ta những tin tức quí giá. Sau này ông chưa bao giờ gặp lại họ và cứ tiếc giá như nhà văn nhà báo nào bây giờ khai thác được cái mảng này thì bức tranh toàn cảnh về Điện Biên Phủ sẽ có nhiều điểm sinh sắc!

Rồi chuyện viên cố đạo Tây biết tiếng ta được Pháp cử xuống la cà ở trại giam để dò xét anh em tù binh nhưng đã bị Nguyễn Chuông lừa vô tình trở thành đường dây tiếp tế đường sữa bánh kẹo bông băng cho anh em tù binh ta!

Rồi chuyện một số lính Ma Rốc và Âu Phi vốn có cảm tình với ta được anh em tù biết tiếng Pháp do Nguyễn Chuông cử làm nhiệm vụ giác ngộ, khi ta đánh vào đã giúp đỡ anh em tù nhanh chóng thoát ra ngoài.

Nguyễn Chuông còn tổ chức chọn ra bốn tiểu đội khoẻ chờ khi ta đánh vào thì khiêng cáng anh em ốm và bị thương nặng ra. Hai tiểu đội còn lại thì dẫn đường cho bộ đội... Và sáng ngày mồng 7 tháng 5, mọi kế hoạch đã diễn ra đúng như thế...

Và sau đó trên vai những người dân công khu Tư phục vụ mặt trận Điện Biên, Nguyễn Chuông được đi cáng về Bệnh viện Nà Sản Sơn La rồi Yên Bái điều trị dài ngày. Dài ngày hơn cái đận sau này ông bị thương khi đưa quân vào thành cổ Quảng Trị cuối năm 1972.

Trong tập hồ sơ tư liệu của ông bây giờ còn lưu lại hai cuốn sổ thương binh. Hạng 4/8 chống Pháp và 3/4 chống Mỹ. Có điều ông không đổi sổ mà giữ lại làm kỷ niệm...

Ông Tham gia khởi nghĩa cướp chính quyền ở quê nhà Tam Nông, Phú Thọ, rồi qua nhiều trận đánh, chiến sĩ Vệ Quốc Đoàn Nguyễn Chuông đã trở thành một tiểu đoàn trưởng của Đại Đoàn 312 dự trận Điện Biên Phủ.

Gần hai mươi năm sau, Nguyễn Chuông là sư đoàn trưởng Sư 312, Quân đoàn I tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử đánh tan tác Sư đoàn 5 thiện chiến của quân đội Sài Gòn, khiến tướng chỉ huy là Lê Nguyên Vỹ phải tự vẫn tại trận Bình Dương.

Sau đó là ngược mạn Bắc, trấn giữ biên cương với cương vị sư đoàn trưởng, Tư lệnh phó Quân khu 2. Thông minh, quả cảm, quyết đoán và cả... nóng nảy, ngang tàng với không ít tài hoa.

Gió Đông Lào

5 ( 1 bình chọn )

Khám Phá Lịch Sử

https://khamphalichsu.com
Những quan điểm, góc nhìn về lịch sử qua các bài viết tìm hiểu, nghiên cứu, khám phá lịch sử Việt Nam, lịch sử thế giới, văn hóa Việt Nam, văn hóa thế giới

Bài viết mới

Xem thêm