Nhân vật lịch sử

Lễ tế Nam Giao (tế trời đất) của Vua Khải Định, tháng 3 năm 1924

Loạt ảnh quý về lễ tế Nam Giao (tế trời đất) của vua Khải Định vào tháng 3 năm 1924 do nhiếp ảnh gia Đặng Châu thực hiện. Đây là lễ tế đàn Nam Giao cuối cùng trong thời gian trị vì ngắn ngủi của nhà vua.
16/11/2020 09h:28 301

Các triều đại quân chủ Việt Nam chịu ảnh hưởng sâu đậm của hệ tư tưởng Nho giáo, nhà vua được xem là Thiên tử, tuân theo mệnh trời để trị vì dân chúng. Chính vì vậy, việc làm lễ Tế Nam Giao (tế trời đất) luôn được các triều đại phong kiến coi trọng. Dưới triều Nguyễn, lễ tế Nam Giao là nghi lễ quan trọng hàng đầu, được xếp vào hàng Đại tự, được tổ chức long trọng dịp đầu xuân.

Trong mấy năm trị vị ngắn ngủi của mình, ngoài lễ tế Nam Giao cuối cùng này vua Khải Định cũng đã kịp tổ chức cho mình một cái lễ Tứ Tuần Đại Khánh vào tháng 9 năm 1924.

Mời các bạn cùng Khám Phá Lịch Sử xem lại những bức ảnh quý giá về lễ tế Nam Giao (tế trời đất) này:

Tại đàn tế, bức bình phong nơi cửa phía nam được trang trí bên trên bằng hai con rồng giấy.
Tại đàn tế, bức bình phong nơi cửa phía nam được trang trí bên trên bằng hai con rồng giấy.
Bộ Lễ rước tượng “đồng nhân” vào hoàng cung.
Bộ Lễ rước tượng “đồng nhân” vào hoàng cung.
Tượng người bằng đồng, dùng trong lễ tế Nam Giao của triều Nguyễn.
Tượng người “đồng nhân” có cầm thẻ bài có khắc 3 chữ. Hai chữ phía trên là “trai giới”, chữ dưới cùng là chữ “bài”: 牌, chữ bài có nghĩa cái biển hay bảng. “Trai giới bài” 齋 戒 牌. Theo điển lệ nhà Nguyễn, bốn ngày trước ngày tế, Bộ Lễ rước tượng đồng nhân vào hoàng cung hoặc trai cung (nhà tại đàn Nam Giao để vua tạm trú chờ cử hành tế lễ) để vua bắt đầu một cuộc trai giới ba ngày, giữ mình trong sạch, chuẩn bị cho lễ tế thiêng liêng. Tượng là hình người mặc lễ phục, đứng thẳng, hai tay chắp lại, cầm thẻ bài có khắc hai chữ “trai giới”. Trong thời gian trai giới, tượng được để trước mặt vua, có công dụng giúp cho vua tập trung nghĩ tưởng điều trong sạch.
Trai cung: sau 24 giờ trai tịnh và hoàn tất nghi lễ tế giao, nhà vua rời Viên đàn trở lại trai cung, tại đây các quan chúc mừng nhà vua đã hoàn thành nghi lễ tế giao và vua lên đường trở về điện riêng của mình (là điện Kiến Trung, trong trường hợp của vua Khải Định và vua Bảo Đại).
Trai cung: sau 24 giờ trai tịnh và hoàn tất nghi lễ tế giao, nhà vua rời Viên đàn trở lại trai cung, tại đây các quan chúc mừng nhà vua đã hoàn thành nghi lễ tế giao và vua lên đường trở về điện riêng của mình (là điện Kiến Trung, trong trường hợp của vua Khải Định và vua Bảo Đại).
Vua Khải định rời điện Kiến Trung
Vua Khải định rời điện Kiến Trung
Tại trai cung, các quan trong lúc chờ để chúc mừng vua đã hoàn tất lễ tế giao. Bìa trái là ông Nguyễn Hữu Bài, thứ ba từ trái qua là ông Hồ Đắc Trung.
Tại trai cung, các quan trong lúc chờ để chúc mừng vua đã hoàn tất lễ tế giao. Bìa trái là ông Nguyễn Hữu Bài, thứ ba từ trái qua là ông Hồ Đắc Trung.
Các quan trong lúc chờ vua xuất phát lên đường từ điện Cần Chánh để đến đàn lễ giao. Bên trái là Tả Vu, bên phải là Tả Dược Lang nối vào Đại Cung Môn nằm ngoài ảnh.
Các quan trong lúc chờ vua xuất phát lên đường từ điện Cần Chánh để đến đàn lễ giao. Bên trái là Tả Vu, bên phải là Tả Dược Lang nối vào Đại Cung Môn nằm ngoài ảnh.
Đoàn rước vua Khải Định tử cổng Ngô Môn về phía cung điện Thái Hòa.
Đoàn rước vua Khải Định tử cổng Ngô Môn về phía cung điện Thái Hòa.
Đoàn rước vua Khải Định qua đoạn đường Đông Ba dọc theo bờ sông Hương.
Đoàn rước vua Khải Định qua đoạn đường Đông Ba dọc theo bờ sông Hương.
Đội lính bảo vệ hoàng gia, trong bộ đồng phục đầy màu sắc, đang dừng lại trên một đoạn đường trong thành cổ. Đoàn rước sau khi vượt qua cổng Ngô Môn, đi đến cổng Đông Nam (Mirador VIII) qua đó sẽ ra khỏi Thành cổ. Phía bên trái của hình, chúng ta có thể thấy một nhíp ảnh gia.
Đội lính bảo vệ hoàng gia, trong bộ đồng phục đầy màu sắc, đang dừng lại trên một đoạn đường trong thành cổ. Đoàn rước sau khi vượt qua cổng Ngô Môn, đi đến cổng Đông Nam (Mirador VIII) qua đó sẽ ra khỏi Thành cổ. Phía bên trái của hình, chúng ta có thể thấy một nhíp ảnh gia.
Đông Nam Môn – Cửa Thượng Tứ (Mirador VIII)
Đông Nam Môn – Cửa Thượng Tứ (Mirador VIII)
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua cửa Thượng Tứ (tức cửa Đông Nam, Mirador VIII theo tên gọi của người Pháp).
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua cửa Thượng Tứ (tức cửa Đông Nam, Mirador VIII theo tên gọi của người Pháp).
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua cửa Thượng Tứ (tức cửa Đông Nam, Mirador VIII theo tên gọi của người Pháp).
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua cửa Thượng Tứ (tức cửa Đông Nam, Mirador VIII theo tên gọi của người Pháp).
Những người đánh trống trong đội lễ nhạc.
Những người đánh trống trong đội lễ nhạc.
Cổng đàn Nam Giao trước khi đám rước tới nơi.
Cổng đàn Nam Giao trước khi đám rước tới nơi.
Những vị khách phương Tây, đứng dưới những chiếc ô, tham dự một buổi lễ trong
Những vị khách phương Tây, đứng dưới những chiếc ô, tham dự một buổi lễ trong "Nhà vàng", một trong những ngôi nhà được dựng trên Đại lộ Bắc để dùng như một phòng tiếp tân cho người châu Âu được mời tham dự buổi lễ.
Lối đi trung tâm sân của vòng thành thứ ba. Bàn thờ cho các Thiên tài và nhạc cụ cổ xưa được bầy xunh quanh sân. Chúng ta có thể thấy phía xa là Nhà Vàng và Nhà Azure.
Lối đi trung tâm sân của vòng thành thứ ba. Bàn thờ cho các Thiên tài và nhạc cụ cổ xưa được bầy xunh quanh sân. Chúng ta có thể thấy phía xa là Nhà Vàng và Nhà Azure.
Như ảnh trước, đây là góc chụp trái của sân của vòng thành thứ ba.
Như ảnh trước, đây là góc chụp trái của sân của vòng thành thứ ba.
Ba bước thang dẫn đến sân trên có hình vuôn của vòng thành thứ hai, trên đó “Ngôi nhà màu vàng” được dựng lên. Phía sau, chúng ta có thể thấy mái nhà của “Maison Azurée” được dựng trên gò tròn của vòng thành thứ nhất.
Ba bước thang dẫn đến sân trên có hình vuôn của vòng thành thứ hai, trên đó “Ngôi nhà màu vàng” được dựng lên. Phía sau, chúng ta có thể thấy mái nhà của “Maison Azurée” được dựng trên gò tròn của vòng thành thứ nhất.
Các bàn thờ sử dụng trong lễ tế đàn Nam Giao.
Các bàn thờ sử dụng trong lễ tế đàn Nam Giao.
Mỗi bàn thờ được phụ trách bởi một viên quan do triều đình phân công.
Mỗi bàn thờ được phụ trách bởi một viên quan do triều đình phân công.
Đoàn vũ công bước ra sân tế.
Đoàn vũ công bước ra sân tế.
Tòa Thanh Ốc, một khu nhà dạng lều trùm bằng vải xanh được dựng lên làm nơi đặt bàn thờ trời trong lễ tế đàn Nam Giao.
Tòa Thanh Ốc, một khu nhà dạng lều trùm bằng vải xanh được dựng lên làm nơi đặt bàn thờ trời trong lễ tế đàn Nam Giao.
Trâu, dê và lợn được xẻ thịt để phục vụ lễ tế ở khu vực Thần Trù, Đông Bắc đàn Nam Giao.
Trâu, dê và lợn được xẻ thịt để phục vụ lễ tế ở khu vực Thần Trù, Đông Bắc đàn Nam Giao.
Đám rước vua Khải Định tiến về đàn Nam Giao.
Đám rước vua Khải Định tiến về đàn Nam Giao.
Kiệu vua tiến vào đàn Nam Giao.
Kiệu vua tiến vào đàn Nam Giao.
Cận cảnh kiệu vua. Có thể nhìn thấy khuôn mặt vua khải định sau ô cửa của kiệu.
Cận cảnh kiệu vua. Có thể nhìn thấy khuôn mặt vua khải định sau ô cửa của kiệu.
Vệ binh hoàng gia cưỡi ngựa, cầm giáo, có nhiệm vụ bảo vệ trị an khi lễ tế được thực hiện.
Vệ binh hoàng gia cưỡi ngựa, cầm giáo, có nhiệm vụ bảo vệ trị an khi lễ tế được thực hiện.
Đám rước của cung đình di chuyển từ Ngọ Môn vào điện Thái Hòa ở Hoàng thành Huế để đón rước vua Khải Định đi thực hiện lễ tế đàn Nam Giao năm 1924.
Đám rước của cung đình di chuyển từ Ngọ Môn vào điện Thái Hòa ở Hoàng thành Huế để đón rước vua Khải Định đi thực hiện lễ tế đàn Nam Giao năm 1924.
Kiệu của vua Khải Định được rước từ điện Thái Hòa qua Ngọ Môn để đến đàn Nam Giao ở phía Nam kinh thành Huế.
Kiệu của vua Khải Định được rước từ điện Thái Hòa qua Ngọ Môn để đến đàn Nam Giao ở phía Nam kinh thành Huế.
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Đội lễ nhạc của cung đình
Đội lễ nhạc của cung đình
Ban nhạc của vua
Ban nhạc của vua
Đội vệ binh danh dự trên sân sau điện Thái Hòa
Đội vệ binh danh dự trên sân sau điện Thái Hòa
Vua Khải định chuẩn bị rời điện Kiến Trung
Vua Khải định chuẩn bị rời điện Kiến Trung
Đoàn xe xích lô kéo chở quan bộ triều đình
Đoàn xe xích lô kéo chở quan bộ triều đình
Kiệu vua Khải Định
Kiệu vua Khải Định
Cỗ xe hoàng gia
Cỗ xe hoàng gia
Kiệu hoàng
Kiệu hoàng
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Tập dượt cho buổi lễ tế Nam Giao
Tập dượt cho buổi lễ tế Nam Giao
Dựng các bàn thờ tại đàn Nam Giao. Trong hình là một án thờ trên Phương đàn.
Dựng các bàn thờ tại đàn Nam Giao. Trong hình là một án thờ trên Phương đàn.
Trên sân trước Đại Cung Môn trước giờ vua lên đường đi tế Nam Giao.
Trên sân trước Đại Cung Môn trước giờ vua lên đường đi tế Nam Giao.
Kiệu hoàng đã được chuẩn bị để rước vua ở điện Cần Chánh.
Kiệu hoàng đã được chuẩn bị để rước vua ở điện Cần Chánh.
Sân điện Cần Chánh trước lúc vua lên đường đi tế Nam Giao.
Sân điện Cần Chánh trước lúc vua lên đường đi tế Nam Giao.
Quan lại đang đợi rước vua ở điện Cần Chánh.
Quan lại đang đợi rước vua ở điện Cần Chánh.
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Lễ tế Nam Giao của vua Khải Định
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua ngả cửa Thượng Tứ (Mirador VIII, theo cách gọi của Tây).
Đoàn Ngự đạo rời Kinh thành Huế qua ngả cửa Thượng Tứ (Mirador VIII, theo cách gọi của Tây).

Hình ảnh: Đặng Châu - Association des amis du vieux Huê

5 ( 1 bình chọn )

Khám Phá Lịch Sử

https://khamphalichsu.com
Những quan điểm, góc nhìn về lịch sử qua các bài viết tìm hiểu, nghiên cứu, khám phá lịch sử Việt Nam, lịch sử thế giới, văn hóa Việt Nam, văn hóa thế giới

Chia sẻ

Bài viết mới

Xem thêm